Ung thư cổ tử cung là một trong những bệnh lý ác tính phụ khoa phổ biến và có tỷ lệ tử vong cao nếu không được phát hiện sớm. Tuy nhiên, đây lại là loại ung thư có thể dự phòng và điều trị hiệu quả nếu được sàng lọc đúng cách và định kỳ. Theo TS.BS Nguyễn Đức Phúc – Trưởng khoa Ung bướu, Bệnh viện Phụ Sản Hà Nội: ung thư cổ tử cung là bệnh lý ác tính xuất phát từ biểu mô lát (biểu mô vảy) hoặc biểu mô tuyến của cổ tử cung.
Tại Việt Nam, ung thư cổ tử cung đứng thứ hai trong các ung thư sinh dục nữ, cả về tỷ lệ mắc mới và tỷ lệ tử vong. Nguyên nhân hàng đầu: nhiễm virus HPV nguy cơ cao. Hầu hết các trường hợp ung thư cổ tử cung đều có liên quan đến nhiễm virus Human Papillomavirus (HPV). Hiện nay, đã xác định có 14 typ HPV nguy cơ cao, trong đó HPV typ 16 và 18 là hai typ thường gặp nhất, chịu trách nhiệm cho đa số các trường hợp ung thư cổ tử cung. Nhiễm HPV dai dẳng (kéo dài nhiều năm) là yếu tố then chốt dẫn đến các tổn thương tiền ung thư và tiến triển thành ung thư xâm lấn. Thực tế cho thấy, hơn 99% các ca ung thư cổ tử cung có liên quan đến HPV.
Human Papillomavirus (HPV) nguy cơ cao - nguyên nhân gây ung thư cổ tử cung
Vì sao ung thư cổ tử cung thường được phát hiện muộn?
Theo TS.BS Nguyễn Đức Phúc, một trong những nguyên nhân quan trọng khiến ung thư cổ tử cung vẫn có tỷ lệ tử vong cao là do phụ nữ chưa được khám phụ khoa và sàng lọc định kỳ, có hệ thống. Ở giai đoạn sớm, ung thư cổ tử cung hầu như không gây triệu chứng rõ ràng, khiến người bệnh dễ chủ quan. Phần lớn các trường hợp được phát hiện ở giai đoạn sớm là do người phụ nữ chủ động đi khám phụ khoa định kỳ, thực hiện các xét nghiệm sàng lọc phù hợp.
Các dấu hiệu thường chỉ xuất hiện khi bệnh đã tiến triển, bao gồm:
-Chảy máu âm đạo bất thường (sau quan hệ, ngoài kỳ kinh, sau mãn kinh, kỳ kinh kéo dài);
- Khí hư bất thường: nhiều, có mùi, lẫn máu, màu vàng;
- Đau khi quan hệ tình dục;
- Đau vùng chậu kéo dài.
Sàng lọc ung thư cổ tử cung
Sàng lọc ung thư cổ tử cung giúp phát hiện tổn thương tiền ung thư hoặc ung thư ở giai đoạn sớm, từ đó can thiệp kịp thời trước khi bệnh tiến triển nặng. Các phương pháp đang được khuyến cáo gồm:
-Xét nghiệm HPV DNA: phát hiện sự hiện diện của các typ HPV nguy cơ cao;
-Xét nghiệm tế bào học cổ tử cung (Pap smear): phát hiện các biến đổi bất thường của tế bào cổ tử cung.
Các nghiên cứu đã chứng minh xét nghiệm HPV DNA có độ nhạy từ 90–100% và đã được Bộ Y tế Việt Nam phê duyệt. Phương pháp này được khuyến cáo áp dụng cho phụ nữ từ 30 tuổi trở lên đã có quan hệ tình dục.
Việc kết hợp khám phụ khoa định kỳ với các xét nghiệm sàng lọc giúp giảm đáng kể nguy cơ mắc và tử vong do ung thư cổ tử cung.
Dự phòng ung thư cổ tử cung từ sớm
Dự phòng ung thư cổ tử cung gồm hai cấp độ:
-Dự phòng cấp 1: Giáo dục về quan hệ tình dục an toàn; Tiêm vắc-xin phòng HPV theo khuyến cáo.
-Dự phòng cấp 2: Khám phụ khoa định kỳ; Thực hiện sàng lọc bằng xét nghiệm HPV DNA và tế bào học cổ tử cung.
Khuyến cáo dành cho phụ nữ
Ung thư cổ tử cung có thể chữa khỏi nếu được phát hiện sớm. Vì vậy, phụ nữ cần: Khám phụ khoa định kỳ ít nhất 6–12 tháng/lần; Tuân thủ lịch sàng lọc ung thư cổ tử cung theo độ tuổi và tư vấn của bác sĩ; Đi khám ngay khi có bất kỳ dấu hiệu bất thường nào, dù chỉ xuất hiện một lần; Tuân thủ đầy đủ phác đồ điều trị nếu được chẩn đoán tổn thương tiền ung thư hoặc ung thư cổ tử cung.
Chăm sóc sức khỏe sinh sản không chỉ là trách nhiệm với bản thân mà còn là nền tảng cho chất lượng cuộc sống lâu dài của người phụ nữ. Chủ động khám phụ khoa định kỳ và sàng lọc ung thư cổ tử cung chính là hành động thiết thực nhất để bảo vệ sức khỏe hôm nay và tương lai
Mọi nhu cầu khám và điều trị xin liên hệ
Bệnh viện Phụ Sản Hà Nội
Tổng đài đặt khám: 1900 6922
Cơ sở 1: Số 929 Đường La Thành, Hà Nội
Cơ sở 2: Số 38 Cảm Hội, Hà Nội
Cơ sở 3: Số 10 Quang Trung, Hà Nội
Thu Linh - Tổ Truyền thông